Τρίτη, 12 Δεκεμβρίου 2017

Ο γέρος και η θάλασσα

Έρνεστ Χέμινγουεϊ (απόσπασμα)

(Ο Σαντιάγο, ένας γέρος μοναχικός ψαράς που οι άλλοι θεωρούν γρουσούζη, θα δώσει τη μεγαλύτερη κι ίσως την τελευταία μάχη του με τον μεγάλο ξιφία στα ανοιχτά της Κούβας.
Θα χρησιμοποιήσει όλη τη μαστοριά, το μυαλό και την τέχνη του. Τρεις μέρες θα κρατήσει η μάχη κι ο Σαντιάγο θα νικήσει.
Όταν, αργά την τρίτη νύχτα, θα μπει στο λιμάνι, δίπλα στη μικρή του βάρκα θα πλέει μονάχα το άσπρο κόκαλο από το τεράστιο ψάρι που καταβρόχθισαν στη διαδρομή τους οι καρχαρίες.

Μια σημαντική στιγμή της παγκόσμιας λογοτεχνίας, ένα από τα αξεπέραστα έργα του μεγάλου νομπελίστα συγγραφέα, το σπουδαιότερο ίσως κείμενο που γράφτηκε ποτέ για τη σχέση του ανθρώπου με τη φύση.)

«Το ψάρι είναι φίλος μου» είπε δυνατά. «Δεν έχω ξαναδεί ούτε έχω ξανακούσει για κανένα τέτοιο ψάρι». Όμως πρέπει να το σκοτώσω. Πάλι καλά που δεν είμαστε αναγκασμένοι να σκοτώσουμε τ’ αστέρια» 
 Φαντάσου να έπρεπε κάθε μέρα κάποιος να προσπαθεί να σκοτώσει το φεγγάρι, συλλογίστηκε. Το φεγγάρι σώνεται και χάνεται. Φαντάσου όμως να ήταν αναγκασμένος κάθε μέρα κάποιος να προσπαθεί να σκοτώσει τον ήλιο; Γεννηθήκαμε τυχεροί, σκέφτηκε. 
 Τότε, λυπήθηκε το μεγάλο ψάρι που δεν είχε τίποτα να φάει μα η απόφασή του να το σκοτώσει δεν κλονίστηκε στιγμή από τη λύπησή του για αυτό. Πόσους ανθρώπους θα ταΐσει, σκέφτηκε. Όμως αξίζουν να το φάνε; Όχι βέβαια. Κανείς δεν είναι άξιος να το φάει, έτσι όπως φέρεται, και έτσι περήφανο που είναι. 
 Δεν τα καταλαβαίνω αυτά τα πράγματα, σκέφτηκε. Όμως, πάλι καλά που δεν είμαστε αναγκασμένοι να προσπαθήσουμε να τα βάλουμε με τον ήλιο, το φεγγάρι ή τ’ αστέρια. 

 Φτάνει που ζούμε από τη θάλασσα και σκοτώνουμε τα αληθινά μας αδέλφια…» 

 ΠΗΓΗ: http://logotexnikesmikrografies.blogspot.gr

Παρασκευή, 8 Δεκεμβρίου 2017

«Πόσο μας έλειψες»

Βαδίζοντας στα δάση της Ρωσίας, 
αναζητώντας το δρόμο της καρδιάς… 
 Κάθε χρόνο τον Ιούνιο πραγματοποιείται στη Ρωσία η μεγαλύτερη λιτανεία στον κόσμο, η λιτανεία της εικόνας του Αγίου Νικολάου.
 Οι πιστοί διανύουν πεζοί 170 χιλιόμετρα από την πόλη Κίροφ, όπου φυλάσσεται η εικόνα, έως το χωριό Βελικορέτσκι, όπου βρέθηκε από έναν χωρικό τον 13ο αιώνα.
Εμπνευσμένο από αυτή τη λιτανεία είναι το μυθιστόρημα της Κατερίνας Τσούκη «Πόσο μας έλειψες», από τις εκδόσεις ΑΘΩΣ. 

Ο Νικολάι, ένα επιτυχημένο στέλεχος τράπεζας, έπειτα από μια λαμπρή σταδιοδρομία αντιμετωπίζει διάφορα προβλήματα. Η ηλικιωμένη θεία Αλιόνα που τον ανέθρεψε του προτείνει να συμμετάσχει στη λιτανεία της εικόνας του Αγίου Νικολάου. Μια πορεία 170 χιλιομέτρων μέσα στα αφιλόξενα δάση, στους βάλτους και τα ποτάμια της Ρωσίας.
 Από αγάπη προς την απλή αυτή χωρική, που λόγω αναπηρίας δεν μπόρεσε ποτέ να ακολουθήσει τη λιτανεία, ο Νικολάι δέχεται.
Θα τα καταφέρει ως το τέλος; Τι θα αλλάξει μέσα του καθώς βλέπει τους πιστούς από όλη τη Ρωσία να μεταφέρουν την εικόνα του Αγίου Νικολάου στα χέρια τους αλλά και όταν μαθαίνει την κρυφή περιπέτεια του παππού του που ως τότε αγνοούσε.

 Το βιβλίο διανθίζεται με πολύ εκφραστικές φωτογραφίες του Ρώσου φωτογράφου Αλεξέι Μιάκισεφ.

Τρίτη, 5 Δεκεμβρίου 2017

Θαλασσινέ μου Άη Νικόλα...

"Θαλασσινέ μου Άγιε, Καλέ μ' Άη Νικόλα, 
εφτά κεράκια σού 'φερα και σου τ' ανάβω όλα. 
Θα 'ρχομαι τώρα ταχτικά ν' ανάβω το καντήλι, 
γι' αυτόν που έφυγε προχθές κουνώντας το μαντήλι. 
Προστάτευέ τον Άγιε, των ναυτικών Προστάτη! 
Και κάθε άλλος ναυτικός ας σ' έχει παραστάτη!" 
(Από τα "Αμοργιανά", Σύνδεσμος Αμοργινών) 

 Στις 6 Δεκεμβρίου, γιορτάζουμε τον Άγιο Νικόλαο, τον Άγιο "της γης και του πελάγου", που φέρνει χιόνια στα βουνά, φουρτούνες στα πελάγη. Ο Άγιος Νικόλας, πέρα από άρχοντας του χειμώνα, είναι ο κατ' εξοχήν προστάτης των ναυτικών μας.
Γράφει ο Γ.Α. Μέγας στο βιβλίο του "Ελληνικές γιορτές και έθιμα της λαϊκής λατρείας" : " [...] Για το λαό μας μάλιστα ο άγιος Νικόλας δεν είναι ο ονομαστός μητροπολίτης των Μύρων της Μ. Ασίας, αλλά κάποιος που ασκούσε το επάγγελμα του θαλασσινού. Ως καραβοκύρη παριστάνουν τον άγιο και οι αγιογράφοι. Σύμφωνα με τις λαϊκές παραδόσεις, τα ρούχα του είναι πάντοτε βρεγμένα απ' την άρμη, τα γένεια του στάζουν θάλασσα, το μέτωπό του είναι ιδρωμένο απ' την προσπάθεια να προφτάσει παντού, να βοηθήσει τα καράβια που θαλασσοπνίγονται. Πάρα πολλές είναι οι διηγήσεις για τα θαύματά του. Αλλά την προϋπόθεση για τη βοήθειά του, εκφράζει η παροιμία:
"-Άγιε Νικόλα βοήθα με! 
-Κούνα και συ το χέρι σου. (ή -Σείσε και συ το πόδι σου.)"
Ο Άγιος Νικόλαος είναι κύριος των ανέμων και της τρικυμίας. Γι' αυτό πολλές είναι οι προσφορές, οι λιτανείες, και οι παρακλήσεις των ναυτικών μας σ' αυτόν. Η εικόνα του δε λείπει από κανένα ελληνικό πλοίο, μεγάλο ή μικρό.
Από τα κόλλυβα, που στέλνουν στην εκκλησία την ημέρα του αγίου Νικολάου, παίρνουν οι θαλασσινοί της Κίου, όταν ταξιδεύουν. Αν τους πιάσει τρικυμία, τα σκορπούν στη θάλασσα και λέγουν: Άι-Νικόλα μου, και πάψε την οργή σου! Και αμέσως παύει η τρικυμία.

Πέμπτη, 30 Νοεμβρίου 2017

Ένας 11χρονος Νεοζηλανδός

γράφει για την ελληνική μυθολογία

 ΠΗΓΗ: diastixo.gr 

Πόσοι μπορούν να υπερηφανευτούν ότι στα 11 χρόνια τους έχουν ήδη εκδώσει ένα βιβλίο και ετοιμάζουν το δεύτερο;
 Ο Ben Spies από το Καπίτι της Νέας Ζηλανδίας είναι ένας από αυτούς τους λίγους.
Ο 11χρονος Spies άρχισε να γράφει το βιβλίο «The Magic Pencil» σε ηλικία 9 ετών, και έναν χρόνο αργότερα το βιβλίο κυκλοφόρησε σε ψηφιακή μορφή μέσω της εταιρείας Spies Publishing, που συνέστησαν οι γονείς του ειδικά για τον σκοπό αυτό.
Όσο για το βιβλίο στο οποίο δουλεύει τώρα, αυτό θα καταπιάνεται με την ελληνική μυθολογία, με βάση την έρευνα που έχει κάνει σε όσα βιβλία έχει βρει για το θέμα αυτό.
«Φαίνεται ότι οι ελληνικοί μύθοι από την άποψη ενός 11χρονου θα είναι μια αστεία προοπτική. Γράφω λίγο κάθε μέρα, όταν πηγαίνω σπίτι, αλλά και στο σχολείο. Απλά λατρεύω να διαβάζω και μετά να αφήνω τη φαντασία μου ελεύθερη», δήλωσε στην ιστοσελίδα Stuff της Νέας Ζηλανδίας. 

Για τη μεταφορά:
http://booksyros.blogspot.gr/ 
Facebook: Λέσχη Ανάγνωσης Ερμούπολης

Κυριακή, 26 Νοεμβρίου 2017

Το πιο μακρύ ταξίδι

Συγγραφέας: Μαίρη Μαγουλά 
Εκδόσεις ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ 

Αθήνα, δεκαετία του 1950, στα δαιδαλώδη στενά της Πλάκας και των Αναφιώτικων, υπό τον ιερό βράχο της Ακρόπολης, ξετυλίγονται οι ζωές µιας χούφτας κατοίκων:
 Του Ανέστη του αµαξά που µεγαλώνει µόνος τον εγγονό του Νικόλα και είναι προσκολληµένος στον ανεκπλήρωτο πόθο του για τη γυναίκα µε τη «µαρµάρινη οµορφιά».
Του ώριµου και γοητευτικού µεγαλοαστού Ανδρέα Δροσινού, που ανακαλύπτει τον εαυτό του µα και τον ίδιο τον προορισµό του σε µια απαγορευµένη ερωτική σχέση µε τη Μαρία, τη γυναίκα της διπλανής πόρτας.
 Της Κωνσταντινουπολίτισσας συγγραφέα Φιλαρέτης Αληθινού, που, σηµαδεµένη από ένα νεανικό πάθος, έχει αφιερωθεί στις φιλίες της και στις φιλολογικές συγκεντρώσεις στο νεοκλασικό αρχοντικό της.
Της έφηβης Μαργαρίτας, που βρίσκει τον πρίγκιπα των παραµυθιών στον µυστηριώδη επαίτη της γειτονιάς µε τα πράσινα µάτια και την ασηµένια ταυτότητα.
Υπό τους ήχους της λατέρνας που σκορπά τις µελαγχολικές µελωδίες της, νοσταλγοί κι ονειροπόλοι, τελευταίοι προσκυνητές µιας παλιάς πόλης που δεν υπάρχει πια και µιας εποχής που χάθηκε ανεπιστρεπτί, οι ήρωες του συγκινητικού αυτού µυθιστορήµατος συναντιούνται, ακουµπούν ο ένας στον άλλον και µε οδηγό το όνειρο κάνουν το πιο µακρύ ταξίδι τους στην αγάπη…
 «Δεν σε χόρτασα, αγάπη μου, δεν σε χόρτασα. Με ρώτησες μια μέρα ποιο ήταν το πιο μακρύ ταξίδι που είχα κάνει. Τότε, αν και δεν σου το είπα καθαρά, σκέφτηκα ότι το πιο μακρύ ταξίδι θα ήταν εκείνο, το τελευταίο, που κάνει κάθε θνητός ακολουθώντας τη μοίρα του. Όμως τώρα είμαι σίγουρος πως άλλη είναι η απάντηση. Το πιο μακρύ και όμορφο ταξίδι μου ήσουν εσύ. Ήταν αυτή η διαδρομή που έκανα μέχρι να σε συναντήσω, μέχρι να βυθιστώ στα μάτια σου κι από εκεί να φτάσω στην καρδιά σου και να γνωρίσω την αγάπη…» 

Διαβάστε ΕΔΩ ένα απόσπασμα του βιβλίου.

Από τις εκδόσεις ΜΕΤΑΙΧΜΙΟ κυκλοφορεί επίσης το μυθιστόρημα της Μαίρης Μαγουλά "Κύματα του Βοσπόρου".

Τετάρτη, 22 Νοεμβρίου 2017

«Απαγορευμένη ανάγνωση»

Απόσπασμα» από το βιβλίο του Alberto Manguel, 
 Η ιστορία της ανάγνωσης
(Μετάφρ. Λύο Καλοβυρνάς,  Εκδ. «Νέα Σύνορα»)  
Βιβλία των οπαδών της αίρεσης του Αρείου στην πυρά
στη Νίκαια επί Κωνσταντίνου Α΄
(από χειρόγραφο του 9ου αι.)

 «Όπως γνωρίζουν καλά οι δικτάτορες όλων των αιώνων, είναι ευκολότερο να διαφεντεύεις ένα αγράμματο πλήθος· αφού η τέχνη της ανάγνωσης δεν μπορεί να χαθεί από τη στιγμή που θα αποκτηθεί, η αμέσως καλύτερη λύση είναι να περιοριστεί το πεδίο δράσης της. Γι’ αυτό ακριβώς το λόγο, τα βιβλία είναι πάντα το μεγαλύτερο βάσανο των απανταχού δικτατοριών. 
Η απόλυτη εξουσία απαιτεί κάθε ανάγνωση να είναι επίσημη· αντί για ολόκληρες βιβλιοθήκες γεμάτες γνώμες θα πρέπει να αρκεί στον πολίτη ο λόγος του άρχοντα. Τα βιβλία, έγραψε ο Βολταίρος σε ένα σατιρικό φυλλάδιο επονομαζόμενο «Σχετικά με το Φριχτό Κίνδυνο της Ανάγνωσης», «διαλύουν την άγνοια, το φρουρό και θεματοφύλακα όλων των αστυνομευομένων κρατών». 
Η διαμάχη του Αγίου Δομένικου με τους Αβιγινούς (Καθαρούς): τα βιβλία και του μεν και των δε ρίχνονται στην πυρά αλλά μόνο των αιρετικών καίγονται. Λεπτομέρεια πίνακα του Pedro Berruguete  (c. 1450 – 1504)

Ως εκ τούτου, η λογοκρισία, οποιαδήποτε μορφή κι αν πάρει, είναι άμεση παραφυάδα κάθε εξουσίας, και η ιστορία της ανάγνωσης λαμπαδιάζει με μια ατελείωτη σειρά από φωτιές που άναψαν οι λογοκριτές, όπου και κάηκαν από αρχαίοι κύλινδροι παπύρου μέχρι τα βιβλία των δικών μας ημερών. 
Το 213 π.Χ. ο Κινέζος αυτοκράτορας Σι-Χουάνγ-τι προσπάθησε να βάλει τέλος στην ανάγνωση καίγοντας όλα τα βιβλία στην επικράτειά του. Το 168 π.Χ. η Ιουδαϊκή Βιβλιοθήκη της Ιερουσαλήμ καταστράφηκε επίτηδες κατά την εξέγερση των Μακκαβαίων. 

Σάββατο, 18 Νοεμβρίου 2017

«Ο πατέρας του Άμλετ»

Το πρώτο θεατρικό έργο 
του Μάνου Ελευθερίου 

 Με τον σημαντικότερο ήρωα της παγκόσμιας δραματουργίας, τον Άμλετ, και τα διλήμματα του για την ζωή και τον θάνατο, αναμετράται στο πρώτο του θεατρικό έργο ο κορυφαίος ποιητής Μάνος Ελευθερίου.
Ένας ηθοποιός μόνος πάνω στη σκηνή. Ένας δραματικός μονόλογος.
«Ο Πατέρας του Άμλετ» ανεβαίνει στο θέατρο Θησείον στου Ψυρρή.
Ο Χρήστος Χατζηπαναγιώτης ερμηνεύει και σκηνοθετεί ο Θοδωρής Γκόνης. Η παράσταση ανεβαίνει για 20 παραστάσεις, με έναρξη την 16η Οκτωβρίου.

 Ο συγγραφέας Μάνος Ελευθερίου σε ένα κείμενο του με αφορμή την παράσταση γράφει:

 «Μια πρώτη μορφή αυτού του κειμένου ενσωματώθηκε πριν από χρόνια σε κάποιο μυθιστόρημά μου. Ήταν ο μονόλογος ενός νέου συγγραφέα που βρισκόταν σε πολύ δύσκολη θέση και αντιμετώπιζε το θάνατό του με το να σκέπτεται την υπόθεση μερικών έργων του. Τα σκεπτόταν και τα διόρθωνε στο μυαλό του δίνοντας διορία στην επιβίωσή του, περιμένοντας τη σωτηρία του, για να ξεχνά την οδυνηρή θέση όπου βρισκόταν. 
Αμέσως μετά την έκδοση του μυθιστορήματος απομόνωσα αυτό το εμβόλιμο κείμενο και άρχιζε η δική μου πια περιπέτεια σβήνοντας και συμπληρώνοντας με σκοπό να γίνει ένας θεατρικός μονόλογος. Το τί κατόρθωσα είναι άλλη υπόθεση και άλλος μονόλογος.
 
Φυσικά δεν είχα στο νου μου να “διορθώσω” το ποίημα του Θείου Ποιητή, όπως είναι πλέον της μόδας στα χρόνια μας. 
 Ένα μέρος από την υπόθεση μόνο έφερα στον τόπο μας -γιατί εδώ διαδραματίζεται- και μερικές λέξεις από τη σπουδαία μετάφραση, του Μιχ. Δαμηράλη, στην καθαρεύουσα του 19ου αιώνα.» 

Newsroom Αθήνα 9.84